Tin tứcNgày 19/2, cuộc họp đầu tiên của Hội đồng Hòa bình diễn ra tại Viện Hòa bình Mỹ (Washington, DC) với sự tham dự của lãnh đạo và đại diện từ ít nhất 20 quốc gia, theo CNN.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc họp khai mạc của Hội đồng Hòa bình tại Viện Hòa bình ở Washington, DC - Ảnh: NBC NEWS
Phát biểu khai mạc, Tổng thống Mỹ Donald Trump gọi đây là một trong những sáng kiến “quan trọng và có ảnh hưởng nhất” mà ông từng tham gia.
Gaza là ưu tiên số một
Ông Trump cho biết Hội đồng Hòa bình được thành lập nhằm xử lý các xung đột quốc tế, trong đó Dải Gaza là nhiệm vụ trọng tâm. Mỹ sẽ đóng góp 10 tỉ USD phục vụ tái thiết và ổn định khu vực.
Theo ông, các nước như Kazakhstan, Azerbaijan, Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Morocco, Bahrain, Qatar, Saudi Arabia, Uzbekistan và Kuwait đã cam kết tổng cộng hơn 7 tỉ USD hỗ trợ Gaza.
Một số quốc gia gồm Indonesia, Morocco, Albania, Kosovo và Kazakhstan cũng cam kết triển khai binh sĩ và lực lượng cảnh sát để tham gia ổn định tình hình.
Ai Cập và Jordan được cho là đang hỗ trợ lực lượng, huấn luyện và hậu thuẫn việc xây dựng một lực lượng cảnh sát Palestine mà Mỹ đánh giá là đáng tin cậy.
Tổng thống Mỹ nhận định cuộc chiến tại Gaza “về cơ bản đã kết thúc”, dù vẫn còn “những đốm lửa nhỏ”.
Ông cảnh báo Hamas sẽ bị “đáp trả rất mạnh” nếu không giao nộp vũ khí như cam kết, nhấn mạnh giải giáp là điều kiện then chốt cho hòa bình lâu dài.
Ông cũng thông báo Na Uy đã đồng ý đăng cai một sự kiện của Hội đồng Hòa bình, dù trước đó Oslo tuyên bố không tham gia. Hiện chưa rõ lập trường của nước này có thay đổi hay không.
Thông điệp cứng rắn về Iran
Về Iran, ông Trump cho biết kết quả đàm phán sẽ được quyết định trong vòng 10 ngày tới, đồng thời để ngỏ khả năng Mỹ có thể “tiến thêm một bước nữa” nếu không đạt được thỏa thuận.
Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh Mỹ gia tăng hiện diện quân sự tại Trung Đông và xuất hiện thông tin quân đội Mỹ đã sẵn sàng cho kịch bản tấn công Iran nếu được phê chuẩn.
Đề xuất vai trò mới với Liên hợp quốc
Một nội dung gây chú ý là tuyên bố Hội đồng Hòa bình sẽ “gần như giám sát” Liên hợp quốc, dù ông không nêu rõ cơ chế thực hiện.
Phát biểu này làm dấy lên lo ngại từ một số nước về khả năng cơ chế mới có thể làm lu mờ vai trò của tổ chức đa phương này.
Anh, Pháp, Na Uy, Thụy Điển và Slovenia hiện chưa chấp nhận tham gia Hội đồng Hòa bình.
Trước các băn khoăn, ông Trump khẳng định Mỹ vẫn ủng hộ Liên hợp quốc và cam kết tiếp tục hỗ trợ tài chính, song cho rằng các nước trên “sẽ sớm thay đổi lập trường”.
Trong bài phát biểu, ông cũng nhắc đến một số lãnh đạo mà ông từng ủng hộ hoặc hợp tác, như Tổng thống Argentina Javier Milei và Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae, đồng thời nhấn mạnh xây dựng hòa bình đòi hỏi “những con người cứng rắn”.
Những vấn đề bên lề
Liên quan việc tên ông xuất hiện trên biển hiệu trụ sở Viện Hòa bình Mỹ, ông Trump khẳng định không liên quan đến quyết định này.
Trước đó, NBC News đưa tin chính quyền của ông từng đề xuất đổi tên ga Penn ở New York và sân bay Dulles theo tên ông trong bối cảnh thảo luận ngân sách cho một dự án đường hầm.
Ông cũng nhắc lại các phàn nàn trước đây về sự cố thang cuốn và máy nhắc chữ tại Liên hợp quốc, dù phía tổ chức này kết luận có thể một quay phim Nhà Trắng đã vô tình kích hoạt cơ chế an toàn.
Bài phát biểu cho thấy ông Trump đang thúc đẩy Hội đồng Hòa bình như một cơ chế do Mỹ dẫn dắt, vừa tập trung tái thiết Gaza, vừa tạo sức ép trong hồ sơ Iran, đồng thời tái khẳng định vai trò của Washington trong các vấn đề toàn cầu.
