Tin tứcChính phủ vừa ban hành Nghị định 109/2026 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong nhiều lĩnh vực, trong đó có hoạt động công chứng; nghị định này có hiệu lực từ ngày 18/5.
Theo khoản 2 Điều 17, mức phạt từ 7 đến 10 triệu đồng được áp dụng đối với một loạt vi phạm của tổ chức hành nghề công chứng, gồm: không đăng ký hoạt động đúng thời hạn; không đăng báo nội dung đăng ký; không thực hiện chế độ báo cáo; không có biển hiệu; không lập sổ công chứng; thu phí, thù lao, chi phí không đúng quy định; không thực hiện đúng thời gian làm việc; niêm yết sai quy định; không chia sẻ dữ liệu công chứng; và không mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp đầy đủ.
Đáng chú ý, nghị định mới bổ sung hành vi không chụp ảnh người yêu cầu công chứng khi ký hoặc điểm chỉ vào văn bản trước sự chứng kiến của công chứng viên, cũng như việc không bảo đảm yêu cầu về ảnh chụp trong hồ sơ công chứng.
Việc bổ sung quy định này nhằm cụ thể hóa Luật Công chứng 2024, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025; theo đó, việc ký văn bản công chứng phải được thực hiện trước sự chứng kiến của công chứng viên và phải được chụp ảnh, lưu trữ trong hồ sơ công chứng.
Mới đây, trong dự thảo sửa đổi Luật Công chứng mà Quốc hội đang thảo luận tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI, Chính phủ đề xuất bỏ quy định bắt buộc chụp ảnh khi công chứng.
Lý do được nêu là các cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, hộ tịch… đã được công bố, kết nối theo yêu cầu của Nghị quyết 66.7/2025 về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu; khi giải quyết yêu cầu công chứng, công chứng viên có thể sử dụng thiết bị xác thực sinh trắc học, máy quét chuyên dụng hoặc ứng dụng VNeID để kiểm tra, xác thực người yêu cầu công chứng, qua đó vẫn bảo đảm ngăn chặn giả mạo mà không cần chụp ảnh.
Dù vậy, nhiều ý kiến đề nghị cần tiếp tục đánh giá kỹ lưỡng để bảo đảm tính an toàn pháp lý và hạn chế rủi ro trong hoạt động công chứng.