Sáng 2/3, các cơ sở đăng kiểm trên cả nước bắt đầu thực hiện kiểm tra khí thải xe cơ giới theo quy trình, phương pháp mới trong hoạt động đăng kiểm phương tiện. Ghi nhận tại Chi nhánh Đăng kiểm xe cơ giới 2903V (phố Cầu Giấy, phường Láng, TP Hà Nội), phần lớn xe đến kiểm tra trong buổi sáng đều có kết quả đạt yêu cầu. Nhiều phương tiện thậm chí đạt mức khí thải cao như Mức 4, Mức 5, trong đó chủ yếu là xe dùng động cơ xăng.
Tại chi nhánh này, trong 3 phương tiện sử dụng động cơ dầu được kiểm định sáng 2/3, có 1 trường hợp không đạt. Đại diện Chi nhánh cho biết, phương tiện này từng đi kiểm định ngày 28/2 theo quy trình, phương pháp cũ và đã không đạt ngay lần kiểm tra đầu.
Ông Trần Quốc Hoan, Giám đốc Chi nhánh Đăng kiểm xe cơ giới 2903V, cho hay quy trình kiểm tra khí thải mới áp dụng từ hôm nay được siết chặt hơn, đúng lộ trình tại Quyết định 43/2025 của Thủ tướng Chính phủ. Trước đây, kiểm tra khí thải chỉ có Mức 1 và Mức 2, nay được bổ sung thêm các Mức 3, Mức 4 và Mức 5.
Theo lộ trình, ô tô sản xuất trước năm 1999 áp dụng Mức 1; xe sản xuất từ năm 1999 đến hết năm 2016 áp dụng Mức 2; xe sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021 áp dụng Mức 3. Với ô tô sản xuất từ năm 2022, áp dụng Mức 4 từ ngày 1/3/2026 và áp dụng Mức 5 từ ngày 1/1/2032.
Riêng ô tô tham gia giao thông trên địa bàn TP Hà Nội và TP.HCM, xe sản xuất từ năm 2017 đến hết năm 2021 sẽ áp dụng Mức 4 từ ngày 1/1/2027. Xe sản xuất từ năm 2022 áp dụng Mức 5 từ ngày 1/1/2028. Ngoài ra, từ ngày 1/1/2029, tất cả ô tô lưu thông trên địa bàn Hà Nội và TP.HCM phải đáp ứng quy định khí thải từ Mức 2 trở lên.
Theo quy định mới, tem kiểm định hiện nay ngoài các thông tin về phương tiện và hạn đăng kiểm còn thể hiện mức khí thải đạt được. Nội dung này được cho là bước chuẩn bị để một số tỉnh, thành phố áp dụng vùng phát thải thấp, theo đó chỉ ô tô đạt mức khí thải cao mới được phép lưu thông trong khu vực.
Về quy trình đo, nếu trước đây chỉ kiểm tra ở tốc độ không tải thấp thì nay bổ sung thêm bước đo ở tốc độ không tải cao. Đối với ô tô sử dụng động cơ dầu, yêu cầu đạp ga hết hành trình để ghi nhận mức khí thải. Cách đo này được đánh giá phù hợp hơn với điều kiện phương tiện vận hành thực tế khi lưu thông trên đường.
Các cơ sở đăng kiểm cho biết việc áp dụng quy trình, phương pháp mới là cần thiết, nhằm nâng chất lượng khí thải của phương tiện tham gia giao thông, qua đó đáp ứng mục tiêu bảo vệ môi trường. Ông Hoan cũng thông tin, nhờ tăng cường tuyên truyền nên phần lớn chủ xe đã nắm quy định và chủ động bảo dưỡng, sửa chữa trước khi đi đăng kiểm. Do phương tiện đến kiểm định tại chi nhánh chủ yếu là ô tô con, nên đa số xe đạt mức khí thải theo yêu cầu, thậm chí nhiều xe đạt cao hơn mức tối thiểu.
Ông T.Q.T (trú phường Yên Hoà, TP Hà Nội) cho biết gia đình đang sử dụng ô tô sản xuất năm 2010 đã 15 năm, nhưng khi kiểm tra khí thải trong ngày 2/3 vẫn đạt Mức 4. “Tôi rất bất ngờ, có lẽ nhờ việc kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa xe đều đặn, định kỳ theo khuyến cáo của nhà sản xuất nên dù ô tô sử dụng lâu năm vẫn đạt được mức khí thải tốt”, ông T nói và khuyến cáo các chủ xe chủ động chăm sóc phương tiện để đáp ứng yêu cầu khí thải.
Theo Cục Đăng kiểm VN, bảo dưỡng định kỳ, thay dầu/nhớt, lọc gió, vệ sinh kim phun, buồng đốt, cùng việc kiểm tra hệ thống xử lý khí thải như bộ chuyển đổi xúc tác, cảm biến oxy, phụ gia xử lý khí thải… là những yếu tố quan trọng. Các công việc này giúp động cơ hoạt động hiệu quả, hệ thống xử lý khí thải vận hành đúng thiết kế của nhà sản xuất và hỗ trợ phương tiện đạt yêu cầu kiểm tra khí thải khi đăng kiểm.
