Thủ tướng: Dữ liệu là tư liệu sản xuất mới, là tài nguyên chiến lược

Chiều ngày 12/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu, chủ trì phiên họp lần thứ nhất của Ban Chỉ đạo.

Phát biểu chỉ đạo phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính, nhấn mạnh vai trò quan trọng của dữ liệu; việc xây dựng cơ sở dữ liệu là công việc quan trọng, ý nghĩa lớn. Phiên họp được tổ chức với một tâm thế vừa khẩn trương, vừa quyết liệt trước những yêu cầu cấp bách của đất nước. Đảng, Nhà nước và Chính phủ đã xác định mục tiêu tăng trưởng 10% trở lên trong thời gian tới để tạo thế, tạo đà, tạo lực, tạo niềm tin, tạo nền tảng đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên mới giàu mạnh, văn minh, phồn vinh và hạnh phúc.

Thủ tướng Phạm Minh Chính, nhấn mạnh, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước đã nhất quán xác định tầm nhìn chiến lược về phát triển dữ liệu. Nghị quyết 57-NQ/TW và Luật Dữ liệu khẳng định dữ liệu là tư liệu sản xuất mới, là tài nguyên chiến lược cần huy động nguồn lực để làm giàu thành tài sản.

Thủ tướng thẳng thắn chỉ rõ: Thể chế, cơ chế chính sách vẫn còn thiếu; dữ liệu còn phân tán, phân mảnh, chất lượng chưa đồng đều; tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm; việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu số còn chậm; hạ tầng dữ liệu còn thiếu, yếu, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội; an ninh mạng, an toàn thông tin ở nhiều nơi còn chưa được quan tâm đúng mức, triển khai thiếu quyết liệt; nhân lực về dữ liệu, trí tuệ nhân tạo còn thiếu...

Chỉ rõ các nguyên nhân của tồn tại, hạn chế và bài học kinh nghiệm, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhiều lần khẳng định, dữ liệu số là tư liệu sản xuất chủ yếu, là đầu vào trọng yếu và huyết mạch của nền kinh tế số. Thủ tướng cho rằng, trước đây, sức mạnh quốc gia là tài nguyên thiên nhiên, vị trí địa lý, thì ngày nay, sức mạnh ấy phụ thuộc rất lớn vào dữ liệu. Có dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung thì mới có trí tuệ nhân tạo, mới có Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. An ninh dữ liệu phải mang tầm chiến lược, nhằm bảo vệ dữ liệu của cả quốc gia, dân tộc và hơn 100 triệu người dân. Mất dữ liệu là mất thông tin, mất thông tin là mất an ninh và mất an ninh là mất chủ quyền quốc gia.

Thủ tướng chỉ rõ, cần phát triển dữ liệu, kinh tế dữ liệu với những đột phá và cải cách mạnh mẽ, toàn diện hơn nữa để Việt Nam bắt kịp, tiến cùng và vươn lên trên các lĩnh vực, là động lực quan trọng góp phần tăng trưởng 2 con số thời gian tới.

Theo đó, thực hiện 5 đột phá chiến lược về dữ liệu số: Đột phá về thể chế dữ liệu; đột phá về hạ tầng dữ liệu gắn với trí tuệ nhân tạo tự chủ; đột phá về nhân lực dữ liệu; đột phá về phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành; đột phá về phát triển hệ sinh thái dữ liệu và kinh tế dữ liệu.

Lãnh đạo Chính phủ yêu cầu Bộ Công an sớm trình ban hành quy chế tổ chức và hoạt động của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu, đồng thời xây dựng, trình Chính phủ ban hành nghị định về cơ chế đột phá phát triển Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu. Các bộ, ngành, địa phương khẩn trương xây dựng, ban hành hướng dẫn về kiến trúc dữ liệu, từ điển dữ liệu, danh mục dữ liệu gốc, dữ liệu chủ.

Bộ Tài chính phối hợp Bộ Công an xây dựng khung pháp lý về định giá dữ liệu, phí, giá khai thác dữ liệu từ Trung tâm dữ liệu quốc gia; chính sách ưu đãi thuế, vốn cho doanh nghiệp có hoạt động liên quan đến dữ liệu. Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng quy chuẩn, tiêu chuẩn về dữ liệu. Bộ Nội vụ đẩy nhanh cập nhật cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức. Thanh tra Chính phủ đẩy mạnh kết nối, liên thông dữ liệu toàn quốc về thanh tra và kiểm soát tài sản, thu nhập cán bộ, công chức.

Thủ tướng chỉ rõ, phải đẩy mạnh kết nối, liên thông, chia sẻ dữ liệu, từng bước hình thành hệ sinh thái dữ liệu và nền kinh tế dữ liệu, gắn với cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu số; chuẩn hóa dữ liệu, đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu; yêu cầu các bộ, ngành và địa phương sớm triển khai xây dựng kiến trúc dữ liệu. Đồng thời, bảo đảm an ninh và chủ quyền dữ liệu quốc gia; hoàn thiện khung pháp lý, tiêu chuẩn, quy chuẩn về bảo vệ dữ liệu; tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý vi phạm, bảo đảm an toàn, ổn định các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quan trọng quốc gia.

Người đứng đầu Chính phủ chỉ đạo phải phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế dữ liệu; bố trí đủ kinh phí từ nguồn chi đầu tư, chi thường xuyên cho phát triển các trung tâm dữ liệu, xây dựng cơ sở dữ liệu, tạo lập, thu thập, số hóa, làm sạch dữ liệu, đào tạo nhân lực...