Điều khoản 702 hết hiệu lực, Mỹ đối mặt khoảng trống tình báo

Việc Điều khoản 702 của Đạo luật Giám sát Tình báo Nước ngoài hết hiệu lực đang làm dấy lên lo ngại về năng lực chống khủng bố và bảo đảm an ninh của Mỹ.

Theo The Guardian, Điều khoản 702 của Đạo luật Giám sát Tình báo Nước ngoài (FISA) đã chính thức hết hiệu lực từ đêm 12/6 sau khi cả Hạ viện và Thượng viện Mỹ không đạt được thỏa thuận gia hạn trước thời hạn.

1306-fbi
Trụ sở Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) tại Washington, D.C - Ảnh: TTXVN.

Đây là quy định cho phép các cơ quan tình báo Mỹ thu thập thông tin liên lạc của các đối tượng nước ngoài ở ngoài lãnh thổ Mỹ mà không cần lệnh khám xét. Giới chức Mỹ xem đây là một trong những công cụ quan trọng nhất phục vụ chống khủng bố và phản gián. Tuy nhiên, điều luật này từ lâu cũng vấp phải nhiều chỉ trích liên quan đến quyền riêng tư vì có nguy cơ thu thập thông tin của công dân Mỹ mà chưa có cơ chế bảo vệ đầy đủ.

Việc điều khoản hết hiệu lực diễn ra trong bối cảnh Mỹ cùng Canada và Mexico chuẩn bị đồng đăng cai World Cup, giải đấu dự kiến thu hút hàng triệu du khách quốc tế. Đồng thời, tình hình an ninh toàn cầu cũng đang tiềm ẩn nhiều rủi ro khi căng thẳng tại một số điểm nóng tiếp tục leo thang.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi Quốc hội gia hạn chương trình, cho rằng đây là công cụ cần thiết để bảo đảm an ninh cho World Cup cũng như các hoạt động kỷ niệm 250 năm Quốc khánh Mỹ vào năm tới.

Giám đốc FBI Kash Patel cũng nhấn mạnh việc ngăn chặn các nguy cơ khủng bố trong thời gian diễn ra World Cup là ưu tiên hàng đầu. Ông cảnh báo các tổ chức cực đoan từng lợi dụng những sự kiện thể thao quốc tế lớn để tiến hành các hoạt động gây hại hoặc tuyên truyền tư tưởng cực đoan.

Dù vậy, tác động thực tế của việc Điều khoản 702 hết hiệu lực hiện vẫn chưa hoàn toàn rõ ràng. Nguyên nhân là hồi tháng 3 vừa qua, Tòa án Giám sát Tình báo Nước ngoài đã phê duyệt một lệnh giám sát mới có hiệu lực đến tháng 3/2027, cho phép một số hoạt động hiện nay tiếp tục được duy trì.

Tuy nhiên, các chuyên gia và nhà lập pháp cảnh báo vấn đề pháp lý có thể phát sinh nếu các công ty viễn thông và công nghệ cho rằng họ không còn được luật pháp bảo vệ khi cung cấp dữ liệu theo yêu cầu của chính phủ.

Thượng nghị sĩ Mark Warner cho rằng đây là tình huống chưa từng được kiểm chứng trên thực tế. Theo ông, các doanh nghiệp công nghệ và viễn thông có thể từ chối hợp tác nếu không còn cơ sở pháp lý rõ ràng.

Tình trạng bế tắc hiện nay xuất phát từ những tranh cãi kéo dài về quyền riêng tư, đồng thời trở nên phức tạp hơn sau các thay đổi nhân sự trong bộ máy tình báo Mỹ. Trong khi đó, Quốc hội Mỹ đã tạm nghỉ làm việc và hiện chưa có lộ trình cụ thể để khôi phục thẩm quyền theo Điều khoản 702 trong thời gian tới.

Bình luận