AI tiến vào y học: Vaccine đầu tiên do máy tính thiết kế bắt đầu thử nghiệm trên người

Từ phòng thí nghiệm đến thử nghiệm lâm sàng, vaccine do AI hỗ trợ thiết kế tại Đại học Cambridge đang được kỳ vọng sẽ tạo ra cuộc cách mạng trong việc dự báo và ngăn chặn các đại dịch nguy hiểm.

Đại học Cambridge (Anh) vừa thử nghiệm trên người loại vaccine đầu tiên có cốt lõi thiết kế hoàn toàn bằng trí tuệ nhân tạo (AI). Bước tiến này mở ra cơ hội ngăn chặn đại dịch nhờ công nghệ hiện đại. Đây là phương thức tiếp cận phòng bệnh mới thay thế cách làm truyền thống.

tin 3
Vaccine đang trong giai đoạn phát triển - Ảnh: AFP

AI thực hiện phân tích mã di truyền nhiều loại virus corona nhằm tạo ra "siêu kháng nguyên" đặc biệt. Thành phần này giúp hệ miễn dịch chống lại toàn bộ họ virus corona ngay cả khi chúng đột biến. Vaccine còn hỗ trợ phòng ngừa các mầm bệnh lây từ động vật sang con người.

Giáo sư Jonathan Heeney, Đại học Cambridge nói với BBC News: “Đây là việc tạo ra những loại vaccine bảo vệ chúng ta không chỉ trước các virus hiện nay mà còn trước những tác nhân có thể gây ra đợt bùng phát hoặc dịch bệnh tiếp theo. Đây là một sự thay đổi mang tính nền tảng trong cách chúng ta chuẩn bị cho các đại dịch".

Các thử nghiệm trên 39 người được thiết kế nhằm đánh giá mức độ an toàn của loại vaccine này. Một nghiên cứu thứ 2 với khoảng 200 người tham gia sẽ giúp hiểu rõ hơn về hiệu quả huấn luyện hệ miễn dịch của vaccine.

Giáo sư Saul Faust, người thực hiện một phần các thử nghiệm tại Đại học Southampton, cho biết thiết kế bằng AI này “chắc chắn có tiềm năng” và “thực sự rất thú vị”.

Ông nói: “Điều thực sự thú vị là công nghệ này có khả năng thiết kế vaccine cho các đại dịch tiềm tàng tốt hơn rất nhiều khi virus liên tục thay đổi".

Hiện vaccine đang ở giai đoạn thử nghiệm an toàn. Công nghệ AI này cũng đang được ứng dụng phát triển vaccine chống cúm, H5N1, sốt xuất huyết và Ebola. Mục tiêu là giúp ngành y tế chủ động đi trước các làn sóng dịch bệnh thay vì ứng phó thụ động.

Giáo sư Andy Pollard, Giám đốc Nhóm Nghiên cứu Vaccine Oxford, cho rằng trí tuệ nhân tạo sẽ là “nhân tố thay đổi cuộc chơi” đối với nghiên cứu vaccine. Các công cụ AI có tiềm năng dự đoán cách hệ miễn dịch phản ứng với vaccine, giúp quá trình phát triển vaccine diễn ra nhanh hơn nhiều và từ đó “cứu sống nhiều người hơn”.

Bình luận