Chính phủ vừa ban hành Nghị định 147/2026/NĐ-CP hướng dẫn thực hiện cơ chế đặc thù xử lý các dự án tồn đọng, trong đó làm rõ cách xác định giá đất và tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích sử dụng sang đất ở.
Theo quy định mới, thời điểm xác định giá đất và tính tiền sử dụng đất là thời điểm UBND cấp tỉnh ban hành quyết định cho phép điều chỉnh mục đích sử dụng đất hoặc điều chỉnh thời hạn sử dụng đất đối với các trường hợp giấy chứng nhận cấp sai quy định.
Nghị định cũng đưa ra công thức tính khoản tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp bổ sung trên cơ sở chênh lệch giữa nghĩa vụ tài chính mới và nghĩa vụ tài chính theo mục đích sử dụng đất cũ. Cụ thể, số tiền bổ sung (TBS) = T1 - T2. T1 theo giá đất hiện hành; T2 theo mục đích cũ, tính lại theo giá hiện hành.
Đáng chú ý, trường hợp doanh nghiệp hoặc người sử dụng đất trước đây đã nộp số tiền lớn hơn mức được xác định lại theo quy định mới thì Nhà nước sẽ không hoàn trả phần chênh lệch.
Đối với phần diện tích không thuộc diện được chuyển sang đất ở nhưng có điều chỉnh quy hoạch, giao đất hoặc cho thuê đất, việc xác định nghĩa vụ tài chính tiếp tục thực hiện theo quy định của pháp luật đất đai hiện hành.
Quy định mới được kỳ vọng sẽ tháo gỡ điểm nghẽn pháp lý cho hàng loạt dự án kéo dài nhiều năm, đồng thời tạo cơ sở minh bạch hơn trong việc xác định nghĩa vụ tài chính đất đai.